The post Okullarda Yüz Yüze Eğitime Başlanmasına İlişkin Rapor appeared first on Yeni Koronavirüs Hastalığı 2019.

Kaynaklar:

1. COVID-19 Vaccine Introduction Readiness Assessment Tool https://www.technet-21.org/en/forums/discussions/new-virat-vraf-2-0-the-updated-COVID-19-vaccine-introduction-readiness-assessment-tool

2. WHO SAGE Roadmap for prioritizing uses of COVID-19 Vaccines in the context of limited supply. Version 1.1. 13 November 2020, WHO

The post Ülkelerin COVID-19 Aşılamasına Başlamak İçin Hazırlıkları Değerlendirme Formu appeared first on Yeni Koronavirüs Hastalığı 2019.

Geçici Kılavuz

Dünya Sağlık Örgütü

21 Eylül 2020

Rehbere ulaşmak için tıklayınız

Çeviri: Arş. Gör. Dr. Fatma Karsavurdan (Akdeniz Üniversitesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı)

Bu doküman; Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Uzmanların Bağışıklama ile ilgili Stratejik Danışma Grubunun (SAGE ) COVID-19 pandemi sürecinde influenza aşısıyla bağışıklama yapılması hakkındaki geçici önerilerini içermektedir. Doküman aynı zamanda kendi ulusal influenza aşılama programını planlayan ve yürüten ulusal otoritelere programatik düşünmeyi sağladığı gibi, mevcut bilgi boşluklarının üzerine eğilmek amacıyla bilimsel araştırma konularını da kapsıyor.

Güvenli ve etkili grip aşıları; aynı zamanda farmasötik olmayan müdahaleleri (NPI) (örneğin el hijyeni, fiziksel mesafe, solunum hijyeni / görgü kuralları) ve antiviralleri de içeren daha geniş grip önleme ve kontrol çabalarının bir parçasıdır. DSÖ 2012 aşı görüş belgesinde ana hatları verilen ve şu an yürürlükteki aşılama politikası, grip aşısının kullanımında öncelik sıralamasının belirlenmesi adına  bir dizi risk gruplarını tanımlar; hamile kadınlar en büyük öncelik olmak üzere,  çocuklar, orta yaşın üzerindekiler, altta yatan hastalığı olan bireyler ve sağlık çalışanları aralarında belirli bir öncelik sıralaması olmadan diğer risk gruplarını oluşturmaktadır.

COVID-19 sebebiyle hala uygulamada olan farmakolojik olmayan önlemler, seyahat kısıtlamaları ve sınır kapatılmaları sayesinde ülke içine virüs dolaşımının kısıtlanmış olması influenza bulaşında değişiklik yapmış olabilir. Buna rağmen; farmakolojik olmayan önlemler ve seyahat kısıtlamaları ülkeden ülkeye değişkenlik göstermektedir ve bu kısıtlamalar kaldırıldıkça bu kısıtlamaların kaldırılmasının grip ve SARS-CoV-2’nin yeniden dolaşımınına sebep olması, duyarlı nüfus  ve sağlık sistemi üzerine yük bindirmesi nedeniyle influenza yayılımında artış görülebilmektedir. Dolayısıyla aşağıdaki sebeplerden ötürü COVID-19 pandemisi sürecinde, grip aşısıyla bağışıklamada risk grupları önceliklendirmesi yapılmasına ihtiyaç vardır:

• Grip hastalarındaki influenza kontrolünün yanı sıra şiddetli COVID-19 hastalığı geçirme riski yüksek gruplar arasında da İnfluenza hastalarına sağlık tesislerinde tedavi verilmesi, SARS-CoV-2’ye maruz kalma riskinde dolayısıyla da  şiddetli COVID-19 gelişimi riskinde artışa sebep olabilir.
• Grip nedeniyle tıbbi yardım ihtiyacı olan veya hastaneye yatırılan hastaların sağlık sistemleri üzerine bindirecekleri ek yük potansiyelini azaltmak
• COVID-19’a karşı müdahalede  için gerekli olan sağlık çalışanları ve diğer bakım sağlayıcılar arasında işe devamsızlıkları azaltmak;
• Dünya genelinde, aşı üretimi yaklaşık bir yıl önceden hazırlandığı için, özellikle de düşük ve orta gelirli ülkelerde, sınırlı olması muhtemel olan mevsimsel influenza aşısının en uygun yönetimini ve kullanımını sağlamak.

Bu belgede önerilen önceliklendirmenin; 2012 öneri belgesi, ulusal politikalar, yerel epidemiyoloji ve grip aşıları için artan talep potansiyelini göz önünde bulundurarak dikkate alınması önemlidir. Bu yazıda belirtilen risk gruplarındaki geçici değişiklik sadece COVID-19 süresince influenzanın optimal kontrolünü sağlamayı hedeflemektedir ve hem influenza hem de COVID-19’un ulusal politika ve epidemiyolojik durumuna dayanarak belirlenen hali hazırda var olan hedef grupların kapsanmasını ve influenza aşı programını negatif etkilememelidir.

Yukarıdaki bahsedilen hususlara dayanarak, Uzmanların Bağışıklama ile ilgili Stratejik Danışma Grubu (SAGE) COVID-19 sürecinde mevsimsel grip aşılamasında aşağıdaki risk gruplarına öncelik verilmesini öneriyor:

En yüksek öncelikli risk grupları;

• Sağlık çalışanları: Hastanelerdeki , uzun vadeli bakım tesislerindeki (ör. huzurevleri, konut tesisleri, vb.),toplumdaki  sağlık çalışanları bakım veren çalışanlar da dahil olmak üzere şunları en aza indirmek için COVİD19 sürecinde grip aşısı için en öncelikli gruplardan biri olarak önerilmektedir; İnfluenza olmaları nedenli işe gelememek ve işgücünde kesintiler, bakım sağlayıcılardan duyarlı hastalara influenzanın  yayılması, sağlık sistemleri üzerindeki yükü en aza indirmek. Aşı tedariğinin izin verdiği yerlerde önceliklendirme, ayakta tedavi personeli ve destek personeli (ör. temizlik ve güvenlik personeli) de dahil olmak üzere sağlık hizmeti kurumlarındaki tüm çalışanlarına grip aşılaması yapılacak şekilde genişletilmelidir. Aşı temini bunun için yetersizse personel, sağlık çalışanları; kendi aralarındaki enfeksiyon riskine  ve bakım verdikleri kişiler arasındaki enfeksiyon riskine göre önceliklendirilmelidir.

• Yaşlılar: 2012 öneri belgesinde 65 yaşın üzerindeki yetişkinlerin ağır influenza geçirme açısından daha yüksek riskli  grupta olduğundan bahsetmekle birlikte, tedariğin izin verdiği yerlerde, ulusal otoriteler; Ulusal Aşılama Teknik Danışma Grubu da dahil, uzun süreli bakım tesislerinde, gündüz bakım hastanelerinde veya evde bakım gören yaşlı yetişkinlere öncelik vermeyi göz önünde bulundurmalıdır. Dahası, bu risk grubunun, 50 yaşın üzerinde  ve şiddetli COVID-19 açısından  daha yüksek risk altında olan yetişkinleri  de kapsayacak şekilde genişletilmesi düşünülmelidir.

Belirli bir sıralama olmaksızın diğer risk grupları

• Gebe kadınlar: Gebe kadınlar grip için en öncelikli grup olmaya devam ediyor; aşılama ve  eldeki malzemenin izin verdiği ölçüde bu grubun aşılanmasına öncelik verilmelidir. Hamilelik sırasında COVID-19 enfeksiyonu geçirilmesi  ile ilgili elde edilen veriler, hamile kadınlarda şiddetli COVID-19 hastalığı potansiyeli riskinde bir artışa işaret ediyor, ancak eldeki veriler hala çok sınırlıdır; yeni veriler ortaya çıktıkça bu durum değerlendirilmeye devam edilecektir.
• Altta yatan sağlık problemi olan kişiler: Ek bir risk grubu olarak, 2012 öneri belgesinde de tanımlanan, altta yatan sağlık problemlerine sahip kişilerdir; bunlar; diyabet, hipertansiyon, HIV / AIDS, astım ve kronik kalp veya akciğer hastalıkları gibi diğer hastalıklara sahip bireylerdir.

Altta yatan sağlık sorunlarına sahip bireyler COVID-19 hastalığını şiddetli geçirmeleri  açısından muhtemel olarak daha yüksek risk altında olduğundan,  tespit edilebildikleri yerde, bu bireyleri gribe karşı korumak için ve ayrıca grip nedeniyle tedavi almak veya hastaneye yatış sebebiyle artan SARS-CoV-2 enfeksiyonuna yakalanma riskini en aza indirmek için ve böylece ilerde sağlık sistemini daha fazla strese sokabilecek durumları da önlemek amacıyla bu bireylere influenza aşılamasında öncelik verilmeye devam edilmelidir.

• Çocuklar: Mevcut veriler çocukların, özellikle 5 yaşın altındaki çocukların, şiddetli COVID-19 enfeksiyonu geçirmesinde artmış bir risk altında olmadıklarına gösterse de, çocuklar, özellikle 6 ay iki yaş arası olanlar, şiddetli grip riski grubunda olmalarından dolayı grip aşısında öncelikli olmaya devam ediyor. Özellikle çocuklarda kullanılması hedeflenerek üretilen grip aşılarından (ör. canlı zayıflatılmış grip aşıları) temin eden ülkeler buna devam etmelidir.

COVID-19 sırasında ulusal grip aşılama programlarını uygularken, ulusal otoriteler aşağıdakileri dikkatle göz önünde bulundurmalıdır:

• 2021-2022 influenza sezonuna kadar uzayabileceği öngörülen influenza aşısı tedarik sıkıntısı nedeniyle, özellikle yerleşik influenza programı bulunmayan ülkeler için influenza aşısı temin edebilmek zor olabilir. Buna bağlı olarak özellikle düşük ve orta gelirli ülkelerin influenza aşısının sürdürülebilir tedariği veya üretimini desteklemek ve güçlendirmek için varolan çalışmalar teşvik edildi.
• Sağlık çalışanlarının veya yaşlıların aşılanmasına yönelik mevcut bir platforma sahip olmayan ülkeler için, influenza aşıları dağıtmak için böyle bir platform oluşturmak, bu grupların gelecekte COVID-19 aşıları ile aşılanmasına yönelik planlamaya fayda sağlayacaktır.
• Mevcut bir platforma sahip ülkeler için, COVID-19 salgını, grip programlarını salgının ötesinde güçlendirme ve yetişkin aşılama programları için bir yol oluşturma fırsatı sunar.
• Ulusal influenza aşılama programları, ulusal politikalara ve influenza ve COVID-19 epidemiyolojik durumuna dayanmalıdır. Risk değerlendirmeleri yapıldıktan sonra, ulusal otoriteler, yerli halk ve etnik azınlıklar ve ayrıca kurumlarda mevsimsel grip aşılamasından fayda sağlayacak kişiler, gruplar ve ortamları belirleyebilir. Bununla birlikte, belirlenen ek gruplar ve ortamlar arasında eşitliği sağlamak için risk gruplarına (yani sağlık çalışanları, yaşlı yetişkinler, altta yatan sağlık sorunları olan kişiler, hamile kadınlar ve çocuklar) öncelik verilmelidir.
• Tüm gruplar için rutin influenza aşılamasının yürütülmesinde COVID-19’a maruziyetin artma riski dikkate alınmalıdır. COVID-19 enfeksiyonu riskini en aza indirmek için uygun farmakolojik olmayan önlemler benimsenmelidir.

• COVID-19 aşısı geliştiricileri, gelecekteki politikacıları bilgilendirmek için, COVID-19 aşılarının influenza aşıları ile eşzamanlı kullanımını ve pnömokok aşıları gibi yukarıda belirtilen öncelikli gruplarda uygulanan diğer aşıları değerlendirmeye teşvik edilmelidir. Ulusal düzenleyici otoriteler de bu müdahalelerin eşlik eden etkilerini izlemeye teşvik edilmektedir.
• İnfluenza ve COVID-19 hastalığı ile ko-enfeksiyonun etkisi ve COVID-19 ile birlikte veya sonrasında pnömokok hastalığı riski hakkında veri toplayan çalışmalar değerli olacaktır.

Uzmanların Bağışıklama ile ilgili Stratejik Danışma Grubu(SAGE), 2020 DSÖ kılavuzunda yer alan “Etik ve COVID-19: kaynak tahsisi ve öncelik belirleme”de etik değerlendirmelere dayanarak kaynaklara erişimi önceliklendirmeye yönelik, başkalarına yardım etmekle görevli olanlara ve enfeksiyon ve ciddi hastalık riski en yüksek olanlara öncelik vermek dahil olmak üzere geçici tavsiyelerde bulunmaktadır.

Uzmanların Bağışıklama ile ilgili Stratejik Danışma Grubu (SAGE), kanıta dayalı tıp ilkelerini uygulamaktadır ve tavsiyelerin yayınlanması veya güncellenmesi için kapsamlı bir metodolojik süreç belirlemiştir, bunlar sonuçta DSÖ aşı öneri belgelerinde yansıtılmıştır. Bu geçici tavsiyeler dahilinde, SAGE, kanıtların derinlemesine bir incelemesini garanti edecek olan 2012 DSÖ influenza aşısı öneri belgesinde belirtildiği gibi, influenza risk grubu önceliklendirmesinde hiçbir değişiklik önermemektedir.

Bu geçici güncellemeler; COVID-19 uluslararası endişe verici halk sağlığı acil durumu (PHEIC) sona erene veya DSÖ; 2012 DSÖ grip aşısı öneri belgesindeki önerilerine bir güncelleme yansıtıp bunu yayınlayana kadar geçerli olacaktır. Ancak Uzmanların Bağışıklama ile ilgili Stratejik Danışma Grubu (SAGE) ve onun çalışma grupları durumu izlemeye devam edecek ve yeni bulgular ortaya çıkarsa önerileri düzeltme girişimlerinde bulunabilecektir.

Bu belge şunlara danışılarak geliştirilmiştir:

Dışarıdan: Uzmanların Bağışıklama ile ilgili Stratejik Danışma Grubu(SAGE) nun şu anki üyeleri ve SAGE Grip Çalışma Grubu

WHO: Christopher Chadwick, Martin Friede, Joachim Hombach, Pernille Jorgensen, Melanie Marti, Ann Moen, Katherine O’Brien, Richard Pebody 

Tüm dış katılımcılardan çıkar çatışması beyanları toplandı ve herhangi bir çıkar çatışmalarıı olup olmaması açısından değerlendirildi. Bildirilen hiçbir çıkar beyanı önemli olarak değerlendirilmedi. Bildirilen çıkar çatışmalarının özetleri Uzmanların Bağışıklama ile ilgili Stratejik Danışma Grubu (SAGE) ve SAGE Çalışma Grubu web sitesinde bulunabilir.

Kaynakça

1. Vaccines against influenza WHO position paper—November 2012. World Health Organization. 2012. Available at: https://www.who.int/wer/2012/wer8747.pdf?ua=1, accessed 17 September 2020.
2. How to implement seasonal influenza vaccination of health workers: An introduction manual for national immunization programme managers and policy makers. World Health Organization. 2019. Available at: https://www.who.int/immunization/documents/ISBN_9789241515597/en/, accessed 17 September 2020.
3. Maintaining essential health services: operational guidance for the COVID-19 context. World Health Organization. 2020. Available at: https://www.who.int/publications/i/item/covid-19-operationalguidance-for-maintaining-essential-health-services-during-an-outbreak, accessed 17 September 2020.
4. Ethics and COVID-19: resource allocation and priority setting. World Health Organization. 2020. Available at: https://www.who.int/ethics/publications/ethics-covid-19-resource-allocation.pdf?ua=1, accessed 17 September 2020.
5. SAGE Guidance for The Development of Evidence-Based Vaccination-Related Recommendations. World Health Organization. 2017. Available at: https://www.who.int/immunization/sage/Guidelines_development_recommendations.pdf?ua=1, accessed 17 September 2020
6. SAGE Working Group on COVID-19 vaccines. World Health Organization. Available at: https://www.who.int/immunization/sage/sage_wg_covid-19/en/, accessed 17 September 2020.
7. SAGE Working Group on Influenza. World Health Organization. Available at: https://www.who.int/immunization/policy/sage/sage_wg_influenza_dec2017/en/, accessed 17 September 2020.

© World Health Organization 2020. Some rights reserved. This work is available under the CC BY-NC-SA 3.0 IGO license.

WHO reference number: WHO/2019-nCoV-19/SAGE_influenza/2020.1

The post COVID-19 Pandemi Sürecinde DSÖ Uzmanların Bağışıklama ile ilgili Stratejik Danışma Grubunun (SAGE) Mevsimsel İnfluenza Aşılaması ile İlgili Önerileri appeared first on Yeni Koronavirüs Hastalığı 2019.

Kaynaklar

1. Çeviri ve kalın italik yazıların sahibi: Prof Dr Ali Doğan Bozdağ, bozdaga@gmail.com
2. https://english.elpais.com/spanish_news/2020-06-17/an-analysis-of-three-covid-19-outbreaks-how-they-happened-and-how-they-can-be-avoided.html?rel=mas
3. https://english.elpais.com/society/2020-10-28/a-room-a-bar-and-a-class-how-the-coronavirus-is-spread-through-the-air.html

The post COVİD-19 SALGIN ANALİZİ: NE OLDU, NASIL ÖNLENİRDİ? KORONAVİRÜS HAVADAN NASIL BULAŞIR? (6 Örnek) appeared first on Yeni Koronavirüs Hastalığı 2019.

3 Kasım 2020 tarihinde yapılan “Nusret Fişek Anma Etkinliği”nde Ahmet Saltık hocamızın sunduğu sunum:

The post Ahmet Saltık – Salgın Yönetimi: Epidemiyolojik Stratejiler appeared first on Yeni Koronavirüs Hastalığı 2019.

HASUDER Toplum Ruh Sağlığı Çalışma Grubu’nun Mesajı
COVID-19’un Gölgesinde Dünya Ruh Sağlığı Günü

Bu yılki 10 Ekim Dünya Ruh Sağlığı Günü, COVID-19 salgını nedeniyle günlük hayatımızın önemli ölçüde değiştiği bir zamanda geliyor. Geçtiğimiz aylar birçok zorluğu beraberinde getirdi:

• Zor koşullarda bakım sağlayan COVID-19’u eve getirmekten korkarak işe giden sağlık çalışanları için,
• Okula gidemeyen, evden ders almaya uyum sağlamaya çalışan, öğretmenleri ve arkadaşları ile çok az teması olabilen ve gelecekleri konusunda endişeli öğrenciler için,
• Geçim kaynakları tehdit altında olan işçiler için,
• COVID-19’dan son derece sınırlı koruma ile yoksulluk içinde yaşayan veya kırılgan insani yardım ortamlarında hayatta kalma mücadelesi veren çok sayıda insan için,
• Çoğu öncekinden daha fazla sosyal izolasyon yaşayan, kronik ruh sağlığı sorunları olan insanlar için,
• Ve elbette, bazen vedalaşamadan kaybedilen yakınlarının acısıyla baş etmek durumunda kalan insanlar için.

Çok sayıda işyeri salgın nedeniyle ya kapanıyor ya çalışanların işine son veriliyor, bu nedenle salgının ekonomik sonuçları şimdiden hissediliyor.

Geçmişteki acil durum deneyimleri göz önüne alındığında, ruh sağlığı ve psikososyal desteğe olan ihtiyacın önümüzdeki aylarda ve yıllarda önemli ölçüde artması beklenmektedir. Halihazırda yıllardır bu alana ayrılan yetersiz fonlardan muzdarip olan ulusal ve uluslararası düzeydeki ruh sağlığı programlarına yatırım, şimdi her zamankinden daha önemli.

Bu yılki Dünya Ruh Sağlığı Günü kampanyasının amacı bu nedenle ruh sağlığına yapılan yatırımı artırmaktır.

Zaten Yetersiz Olan Ruh Sağlığı Hizmetleri COVID-19 Pandemisi Nedeniyle Hepten Kesintiye Uğradı!

DSÖ, pandemiden önce de ülkelerin ulusal sağlık bütçelerinin % 2’sinden daha azını ruh sağlığı için harcadıklarının ve bunun yetersiz olduğunun altını çizmişti. Öte yandan pandemi ruh sağlığı hizmetlerine olan talebi artırıyor. Yas, tecrit, gelir kaybı ve korku, ruh sağlığı sorunlarını tetikliyor veya mevcut olanları kötüleştiriyor. Alkol ve uyuşturucu kullanımında artış, uykusuzluk ve anksiyete çok sayıda insanın yaşadığı sorunlardandır. Bu arada, COVID-19’un kendisi de deliryum, ajitasyon ve felç gibi nörolojik ve zihinsel komplikasyonlara yol açabilmektedir. Önceden var olan zihinsel, nörolojik veya madde kullanım bozuklukları olan kişiler de SARS-CoV-2 enfeksiyonuna karşı daha savunmasızdır. Hastalık bu kişilerde daha şiddetli seyredebilir, hatta ölüm riski daha yüksek olabilir.

DSÖ Haziran-Ağustos 2020 arasında, altı bölgede 130 ülkede gerçekleştirilen araştırmanın sonuçlarına göre COVID-19 salgını dünya çapındaki ülkelerin % 93’ünde kritik ruh sağlığı hizmetlerini aksattı veya durdurdu. Çalışmada ülkelerin;

• % 72’sinde çocuk ve ergenlere, % 70’inde yaşlılara, % 61’inde ise doğum öncesi veya doğum sonrası hizmetlere ihtiyaç duyan kadınlara yönelik sunulan hizmetlerde olmak üzere  %60’tan fazlasında kırılgan gruplara yönelik ruh sağlığı hizmetlerinde kesinti olduğu,
• % 67’sinde danışmanlık ve psikoterapide aksamalar görüldüğü,
• % 35’inde acil müdahalelerde kesinti olduğu,
• % 30’unda ruhsal, nörolojik ve madde kullanım bozukluklarına yönelik ilaçlara erişimde kesinti olduğu,
• % 78’inde okul ve % 75’inde işyeri ruh sağlığı hizmetlerinde en azından kısmi aksaklıklar olduğu bildirildi.

Birçok ülke (% 70) yüz yüze hizmetlerde yaşanan aksaklıkların üstesinden gelmek için teletıp veya teleterapiyi benimsemiş olsa da, bu hizmetlere erişimde önemli eşitsizlikler vardır. Yüksek gelirli ülkelerin % 80’inden fazlası, düşük gelirli ülkelerin % 50’sinden azı, ruh sağlığı hizmetlerindeki boşluğu telafi etmek için teletıp ve teleterapi uygulandığını bildirdi.

Çalışmada ülkelerin % 89’u ruh sağlığı ve psikososyal desteğin ulusal COVID-19 müdahale planlarının bir parçası olduğunu bildirmesine rağmen, bu ülkelerin yalnızca % 17’sinin bu faaliyetleri kapsamak için yeterli ek fona sahip olduğu da belirlendi.

Öte yandan ruh sağlığı hizmetlerinin ekonomik getirisi bir hayli yüksektir. COVID-19 öncesi tahminler, yalnızca depresyon ve anksiyeteden dolayı oluşan üretkenlik azalması nedeniyle yaklaşık 1 trilyon ABD dolarının kaybedildiğini, depresyon ve anksiyete için etkinliği kanıtlanmış yöntemler için harcanan her 1 ABD dolarının 5 ABD doları getirdiğini göstermektedir.

Kaynaklar:

 ^[1]https://www.who.int/campaigns/world-mental-health-day/world-mental-health-day-2020) (Erişim tarihi 6 Ekim 2020)

^[2]https://www.who.int/news-room/detail/05-10-2020-covid-19-disrupting-mental-health-services-in-most-countries-who-survey (Erişim tarihi 6 Ekim 2020)

* Bu metin HASUDER Toplum Ruh Sağlığı Çalışma Grubu tarafından hazırlanmıştır.

The post COVID-19’un Gölgesinde Dünya Ruh Sağlığı Günü appeared first on Yeni Koronavirüs Hastalığı 2019.

YENİ KORONAVİRÜS HASTALIĞI (COVID-19)

Doküman Dr. Dilek Aslan tarafından 4.10.2020 tarihinde hazırlanmıştır.

Dünya Ruh Sağlığı Günü kapsamında her yıl 10 Ekim tarihinde çeşitli farkındalık etkinlikleri düzenlenir. Bu yıl beklendiği üzere tema Yeni Koronavirüs Hastalığı (COVID-19) oldu. Dünya Sağlık Örgütü bu yıl (2020), konu ile ilgili olarak aşağıdaki paylaşımları gündeme taşımaktadır:^[2]

Pandemiden;

Pandemi günleri; RUH SAĞLIĞINA YAPILAN YATIRIMI BÜYÜTME ZAMANI çünkü;^[3]

1. Ruh sağlığı halk sağlığının ihmal edilen önemli halk sağlığı konuları arasında
2. Dünyada her yıl bir milyara yakın sayıda kişi ruhsal bir sorun yaşıyor
3. Küresel düzeyde yılda her 40 saniyede bir kişi intihar ederek yaşamını kaybediyor
4. Pandemi sürecinde dünyada milyarlarca insan COVID-19 salgınından ruh sağlığını da içerecek şekilde olumsuz etkileniyor
5. Ruh sağlığı hizmetlerine erişim istenilen düzeyde değil
6. Damgalama, ayrımcılık, vb durumlar yaşanıyor
7. Dünyadaki ülkeler sağlık bütçelerinin ortalama sadece %2’sini ruh sağlığı hizmetlerine ayırıyorlar

[1] Bu sayfada yer verilmesi istenilen konu başlıkları diaslan.dr@gmail.com adresine öneri olarak iletilebilir. Akış ve gereksinimlerle uyumlu olması durumunda önerilerin değerlendirmeye alınması olanaklıdır.

[2] World Mental Health Day, 2020 Internet https://www.who.int/campaigns/world-mental-health-day/world-mental-health-day-2020 Erişim:4.10.2020.

[3] Internet https://www.who.int/news-room/detail/27-08-2020-world-mental-health-day-an-opportunity-to-kick-start-a-massive-scale-up-in-investment-in-mental-health Erişim:4.10.2020.

The post 10 Ekim Dünya Ruh Sağlığı Günü Yaklaşırken… appeared first on Yeni Koronavirüs Hastalığı 2019.

HALK SAĞLIĞI UZMANLARI DERNEĞİNİN (HASUDER)

YENİ KORONAVİRÜS (COVID-19) HASTALIĞI SÜRECİ İLE İLGİLİ GÖRÜŞLERİ-7

01.10.2020

Salgının çok önemli bir dönemine giriyoruz.

Önümüz kış; kapalı ortamlar ve başta grip olmak üzere solunum yolu enfeksiyonları bizi bekliyor.

Salgınla birçok yönden savaşmaya, insanları korumaya ya da tedavi etmeye çalışıyoruz. Bir yandan da virüsün özelliklerini, hastalığın görülme sıklığını, yayılma dinamiklerini ve kontrol önlemlerinin etkisini öğrenmeye, hastalığa karşı güçlenmeye çalışıyoruz.

Geçen her gün salgınla mücadele de en önemli gücün “bilgi” olduğunu bir kez daha gösterdi.

Daha güçlü sürveyans sistemlerine ve daha fazla araştırmanın gerçekleştirilmesine gereksinimimiz var.

Sürveyans, bulaşıcı hastalıkların kontrolünde çok önemli bir süreçtir. Sürveyans 21. Dünya Sağlık Asamblesi’nde (1968); “verilerin sistematik olarak toplanması, düzenli yorumu ve ilgili yapılara sonuçların hızla geribildirimidir” şeklinde tanımlanmış ve “eylem için bilgi” olarak özetlenmiştir. Halk sağlığı sürveyansı, halk sağlığı uygulamalarının planlanması, uygulanması ve değerlendirilmesi için gerekli olan sağlıkla ilgili verilerin sürekli, sistematik olarak toplanması, analizi ve yorumlanmasıdır.

COVID-19 sürveyansı, hastalığın yayılmasını izlemek, hastalık şiddetini, spektrumunu ve bulaşma için risk faktörlerini anlamak, hastalık yükünü tahmin etmek, sağlık sisteminin kapasitesinin nasıl etkilendiğini izlemek gibi birçok amaçla yapılmaktadır. Toplanan bu verilerin, en doğru ve en hızlı şekilde yerel, bölgesel, ulusal ya da uluslararası politika belirleyicilere, toplum sağlığı ile ilgili çalışmalar gerçekleştirilen sivil toplum örgütlerine ve kendi sağlığını daha iyi korumak ve iyileştirmek isteyenlere ulaştırılması gerekmektedir.

Verilerin toplanmasıyla başlayan bu süreçte en önemli hususlardan biri farklı ülkelerden gelen verilerin karşılaştırılabilir olmasıdır. Bunu sağlamanın yolu ise verinin elde edilmesi ve aktarımında gereksinim duyulan standartların belirlenmesi ve kullanılmasıdır. Bunun ilk ve en önemli aşaması da bilgi toplanacak hastalığın tanımlanmasıdır.

Bu nedenle, uluslararası bir karşılaştırmayı da sağlayacak şekilde Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Avrupa Hastalıkların Kontrolü Merkezi (ECDC), Amerika Hastalıkların Kontrolü Merkezi (CDC)  gibi kurumlar güncel epidemiyolojik verilere olgu tanımı yapar ve ülkelerden bildirimlerini bu tanıma göre yapmalarını isterler. Her ülkenin bildirimlerinde kullandığı tanımı açıkça belirtmesi de esastır.

Örneğin;

Almanya’nın verilerini yayımlayan Robert Koch Enstitüsünün (RKI) 1 Ekim 2020 tarihli Günlük Durum Raporuna bakıldığında, bu sürecin açık şekilde işletildiği görülür: “DSÖ ve ECDC’nin uluslararası standartlarına uygun olarak RKI, klinik semptomların varlığına ve ciddiyetine bakılmaksızın SARS-CoV-2’nin tüm laboratuvar onaylarını COVID-19 vakaları olarak kabul eder.”¹

Her ülke, bildirim yaparken “doğrulanmış yani laboratuvar onaylı olgular”ı mutlaka, ek olarak da şüpheli ya da olası olguları da yine standart tanımlar doğrultusunda bildirmelidirler. Her tanım, epidemiyolojik olarak kabul edilebilir ve kesin olarak anlaşılır olmalıdır.  

Örneğin;

ABD, 5 Nisan 2020 tarihinden itibaren onaylanmış olguların yanı sıra olası olguları da bildirmektedir. CDC tarafından, bir COVID-19 vakası, doğrulanmış ve olası vakaları ve ölümleri içerir. Olası vaka, 1)COVID-19 için hiçbir doğrulayıcı laboratuvar testi yapılmayan klinik kriterleri VE epidemiyolojik kanıtı karşılayan kişi; 2) muhtemel laboratuvar kanıtlarını VE klinik kriterleri VEYA epidemiyolojik kanıtları karşılayan bir kişi; 3)COVID-19 için hiçbir doğrulayıcı laboratuvar testi yapılmadan hayati kayıt kriterlerini karşılayan bir kişi olarak kabul edilmiştir.²

Olgularda tanımlanan her standart, ölümlerin bildiriminde de geçerlidir.

Bu standart tanımların kullanımı, hem ülke içinde hastalığın aynı tanım altındaki değişiminin izlenmesine hem de başka ülkelerle karşılaştırılma yapılabilmesine olanak veren tek yoldur.

Ülkemizde COVID-19 bildiriminin, DSÖ önerileri doğrultusunda doğrulanmış olguların hepsini içerdiği düşünülürken, Sayın Sağlık Bakanımızın 30 Eylül 2020 tarihli basın toplantısındaki açıklamaları ile farklı bir tanımlama kullanıldığı öğrenilmiştir. Sayın Bakanın ifadesi ile, ilgili tabloda “hasta sayısı” olarak gösterilen sayının “PCR testi pozitif ve belirti (semptom) yani hastalık belirtisi gösterenler” olduğu açıklık kazanmıştır. Bir başka deyişle, açıklama ile semptom, yani hastalık belirtisi göstermeyen PCR (+) kişiler “hasta” olarak sayılmamakta ve tabloda da gösterilmemektedir. Bu nedenle de, ülkemizde her gün bildirilen hasta sayısından daha fazla o gün içerisinde test sonucu pozitif çıkmış enfekte kişiler bulunduğu ifade edilebilir.

Bu tanımlama, bugüne kadar Sağlık Bakanlığının yayımladığı herhangi bir belgenin açıklamasında yer almamıştır.  Oysa, bilinen bir standarttan farklı şekilde bildirilen her sayı için  “kullanılan tanım ve bu tanımın seçilme gerekçesi” açıklanmalıdır. Bu değişiklikler öncesinde bilim insanlarına danışılmalı ve değişiklik öncesindeki verilerle entegrasyonu yani izleme sürecinin sürekliliği güvence altına alınmalıdır.

Sağlık Bakanlığı’nın bu kararı alırken böyle bir süreç işletmediği anlaşılmaktadır; çünkü DSÖ’nün standart tanımını içeren bilgiyi vermeden bu tip tanımla bir grup hastayı vermenin bilimsel bir temeli bulunmamaktadır. Bu an itibari ile uluslararası alanda veri güvenirliğimiz yara almıştır.

Halk Sağlığı Bilgi Yönetim Sisteminde (HBYS), ülkemizdeki COVID-19 ile ilgili verilerin tümü, detaylı şekilde bulunmaktadır. Bu sistemdeki sorunlar süreç içinde geri bildirimlerle iyileştirilmiştir.  Bu sistemdeki verilerin bir an önce bilim insanlarının rehberliğinde, epidemiyoloji biliminin öngördüğü şekilde sunulması ve sürveyans bilgilerinin bütün faydalanıcılara ulaşılabilir kılınması gereklidir.

Yüksek COVID-19 bildirimlerinden ekonomik dinamikleri bozduğu, ekonomik küçülmelere yol açtığı ve bu nedenle de ülkelerin olgularını saklamaya çalıştığı uzun zamandır söylenmektedir.

Pandemiye verilen tepkiler, genellikle insanların sağlığını korumakla ekonomiyi korumak arasında bir denge kurmak şeklinde olmaktadır. COVID-19 ölüm oranı en son Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYİH) verileriyle karşılaştırıldığında; Peru, İspanya ve İngiltere gibi en şiddetli ekonomik gerileme yaşayan ülkelerin genellikle COVID-19 ölüm oranının en yüksek olduğu ülkeler arasında olduğunu görülmektedir. Oysa, ekonomik etkinin mütevazı olduğu Tayvan, Güney Kore ve Litvanya gibi ülkeler ölüm oranını düşük tutmayı başarmışlardır.  Son yapılan değerlendirmelerde, mevcut GSYİH verilerine sahip ülkeler arasında, insanların sağlığını korumakla ekonomiyi korumak arasında bir değiş tokuş olduğuna dair herhangi bir kanıt görülmemektedir. Pandemide toplumlarının sağlığını korumayı başaran ülkeler genel olarak ekonomilerini de korumuş görünmektedir.³

Şu soruyla karşı karşıyayız:

Pandemiye karşı nasıl ilerleme kaydedebiliriz?

Bu soruyu cevaplamak için verilere ihtiyacımız var.

Doğru şekilde tanımlanmış, toplanmış ve şeffaf şekilde paylaşılan verilere.

              Bu yolda yürürken, iyi yapılan ve kötü yapılanlar vardır. Bu süreçte kötü ya da yeterli olmayan süreçlere hemen müdahale edilmesi, iyi yapılanların da bir an önce başkalarına örnek olabilmesi için paylaşılması çok önemlidir.

Bir kez daha belirtmek isteriz.

Hepimiz birbirimizin yol arkadaşıyız. Süreci birlikte yürütmeliyiz.

Bunun için de;

              Bu salgından çıkış yolumuzda bilimin aydınlığına, açık ve şeffaf olunması ile işbirliğine ve özenle korunan bir güven ortamına ihtiyacımız vardır.

              Bu ortamı bir an önce sağlamalıyız; çünkü yapacak çok işimiz var.

Kamuoyuna saygıyla arz ederiz.

Halk Sağlığı Uzmanları Derneği (HASUDER)

Kaynakça

¹ https://www.rki.de/DE/Content/InfAZ/N/Neuartiges_Coronavirus/Situationsberichte/Okt_2020/2020-10-01-en.pdf?__blob=publicationFile

² Coronavirus Disease 2019 (COVID-19) 2020 Interim Case Definition, Approved April 5, 2020 https://wwwn.cdc.gov/nndss/conditions/coronavirus-disease-2019-covid-19/case-definition/2020/

³ Joe Hasel. Which countries have protected both health and the economy in the pandemic? https://ourworldindata.org/covid-health-economy

The post Halk Sağlığı Uzmanları Derneği’nin COVID-19 Süreci ile İlgili Görüşleri – 7 appeared first on Yeni Koronavirüs Hastalığı 2019.

Dünyadan Haberler

Türkiye’den Haberler

HASUDER’den Haberler

Dünyadan Haberler

DSÖ Haftalık Operasyonel (25.09.2020) ve Epidemiyolojik (28.09.2020) Güncellemelerinde Öne Çıkanlar Kaynak1 Kaynak2

• DSÖ Avrupa Bölge Ofisi’nden uzmanlar Bosna-Hersek’i ziyaret etti (7-11.09.2020).
• Lübnan Roumieh Merkez Hapishanesinde COVID-19 salgını ile ilgili bir vaka çalışması yapıldı: Mahkumlar arasında bulaşma ilk olarak 11 Eylül 2020’de tespit edildi ve bugüne kadar iki cezaevi bloğunda vakalar hızla artarak yaklaşık 325’e ulaştı. Doğrulanan vakalar yeni tesiste izole edildi ve vaka olan blokta mahkumlar karantinaya alındı. Enfekte mahkumların izlenmesi, bir bulaşıcı hastalık uzmanı gözetiminde enfeksiyon önleme eğitimi için hemşirelerin ve sosyal hizmet uzmanlarının ek işe alımı, eğitimi ve gerekirse en yakın devlet hastanesinde kabulü için tesislerin iyileştirilmesi DSÖ Lübnan, Avrupa Birliği, Norveç Büyükelçiliği ve ICRC tarafından desteklendi. 
• DSÖ, 23 Eylül’de üç etkinliğe katıldı: İnfodemi Yönetimi, COVID-19 Sürecinde Hayat Kurtaran Aşılara Adil Erişim Sağlama ve COVID-19 Krizinin Uzaması: Etkiyi Azaltmak ve Gelecek Nesilleri Korumak.
• Küresel Sağlık Kümesi (GHC), bu hafta küresel, ulusal ve yerel düzeydeki ortakların COVID-19 salgınına müdahale çabalarını detaylandıran bir saha fotoğrafları öyküsü yayımladı.
• COVID-19: Yaklaşık 33 milyon vaka ve 9 ayda bir milyon ölüme sebep olurken DSÖ Sağlık Acil Durumları Programı Direktörü Dr. Mike Ryan basın toplantısında “Önümüzdeki dokuz ay içinde aşı yaptırma hakkında gerçekler, katılan herkes için büyük bir görev. Hem hastalık kontrolü, hem mevcut hayat kurtarıcı önlemler hem de ortaya çıkan yenilikler açısından hayat kurtarmak için yapılabilecek çok şey var. ACT Accelerator’da, özellikle de COVAX’ta ihtiyaç duyulan yatırımları şimdi yapmaya istekli miyiz? “ dedi (25.09.2020).
• Toplam 67 yüksek gelirli ekonomi, COVAX Tesisi’ne katıldı ve 34’ünün daha imzalayarak aşı tedariğine destek için uygun 92 düşük ve orta gelirli ekonomiye katılması beklenmektedir. Ancak, şimdiye kadar ölçek büyütme ve etki için gereken 35 milyar doların yalnızca onda birine ulaşıldı; DSÖ’nün amacı, 2021 sonuna kadar iki milyar doz aşıya sahip olmaktır (25.09.2020).
• “Her Kadın Her Çocuk”tan yeni bir rapor, “İlerlemeyi Koruyun: Yükselin, Yeniden Odaklanın, İyileştirin, 2020”, COVID-19 krizinin mevcut eşitsizlikleri şiddetlendirdiği ve temel sağlık müdahalelerinde bildirilen kesintilerin orantısız bir şekilde en savunmasız kadın ve çocukları etkilediği konusunda uyardı. DSÖ Genel Direktörü Dr. Tedros, “Pandeminin kadınların ve çocukların sağlığını ve refahını iyileştirmeye yönelik küresel çabaları geri çektiğine şüphe yok, ancak bu yalnızca kararlılığımızı güçlendirmeye hizmet etmelidir” dedi (25.09.2020).
• DSÖ, uzmanların COVID-19 ile ilgili belirli konular hakkında bilimsel açıklamalar yaptığı “Science in 5″adlı bir video serisi yayımladı. Şimdiye kadar “sürü bağışıklığı”, “SARS-CoV-2”, “efsanelere karşı bilim” ve “okulların yeniden açılması” gibi konularda beş bölüm yayımlandı. Bu kısa videoları DSÖ’nün YouTube, Instagram, Facebook, Twitter ve LinkedIn hesaplarında izleyin veya podcast’leri dinleyebilirsiniz.
• DSÖ, BM, uzman kuruluşlar ve ortaklar; ülkeleri bilime dayalı bilginin zamanında yayılmasını teşvik etmek ve ifade özgürlüğüne saygı gösterirken yanlış bilgilerin yayılmasını önlemek için eylem planları geliştirmeye ve uygulamaya çağırdı (23.09.2020).
• DSÖ, kişisel koruyucu ekipman, tıbbi ekipman, tıbbi sarf malzemeleri, tek kullanımlık cihazlar, laboratuvar ve testle ilgili cihazlar dahil olmak üzere tüm tıbbi cihazları listeleyen Küresel Acil Durum Tedarik Zinciri Sistemi (COVID-19) kataloğunu yayımladı (23.09.2020).
• PAHO, ölümleri azaltmak için ülkelere COVID-19 aşılarını erken planlama çağrısı yaptı (23.09.2020).
• DSÖ, COVID-19 salgınının ortasında Midilli’deki yangında yakılan kamptaki mültecilere ve göçmenlere yardım sağlamaktadır. Konuyla ilgili bir fotoğraf öyküsü paylaşıldı (24.09.2020).

ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (Centers for Disease Control and Prevention, CDC)

• CDC ABD’de pandemide vakaların yaş dağılımının Mayıs-Ağustos aylarında değiştiğine dair bir rapor yayımladı. Rapora göre pandeminin erken dönemlerinde vaka sıklığı yaşlılar arasında fazlayken Haziran- Ağustos boyunca tüm doğrulanmış vakaların >%20’sini oluşturan 20-29 yaşlarındaki kişilerde en yüksek seyretmiştir (Kaynak). 
• Sağlık ve İnsan Hizmetleri Bakanlığı (HHS), COVID-19 aşılarına hazırlık için, Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezlerinin (CDC) yetki alanlarına 200 milyon dolar sağlayacağını duyurdu (Kaynak). 
• CDC, ABD’de 13 Eyalet’te COVID-19 nedeniyle hastaneye yatırılan gebe kadınların özellikleri ve doğum sonuçları ile ilgili bir rapor yayımladı. Rapora göre, 1 Mart – 22 Ağustos 2020 tarihleri arasında hastaneye yatan 598 gebe kadının% 55’i başvuru sırasında asemptomatikti. Semptomatik gebeler arasında yoğun bakıma yatışlar (% 16), mekanik ventilasyon (% 8) ve ölüm (% 1) dahil olmak üzere ciddi hastalıklar meydana geldi. COVID-19 ile ilişkili hastaneye yatış sırasında tamamlanan gebeliklerin % 2’sinde gebelik kayıpları meydana geldi ve bu kayıplar hem semptomatik hem de asemptomatik kadınlarda gerçekleşti. Rapor gebe kadınları ve sağlık hizmeti sunucularını, olumsuz gebelik sonuçları dahil olmak üzere şiddetli COVID-19 için potansiyel risklerin farkında olmaları konusunda uyarmıştır. (Kaynak)
• CDC, ABD’de 1 Mart – 19 Eylül 2020 tarihleri arasında okul çağındaki çocuklarda COVID-19 eğilimini değerlendiren bir rapor yayımladı. Rapora göre, Mart ayından bu yana, çocuklarda 277.285 COVID-19 vakası bildirildi. 12-17 yaş grubunda COVID-19 insidansı, 5-11 yaş çocuklara göre yaklaşık iki katıdır. COVID-19 ile ilgili ciddi sonuçları olan okul çağındaki çocuklar arasında altta yatan koşullar daha yaygındı. Okul çağındaki çocuklarda haftalık vaka insidansı, SARS-CoV-2 test hacmi ve testlerin pozitiflik yüzdesi, zamana ve bölgelere göre değişiklik göstermiştir.(Kaynak)

Avrupa Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (European Center for Disease Control and Prevention, ECDC)

• ECDC tarafından, Avrupa’dan ve Dünya çapından en güncel COVID-19 verilerinin yer aldığı, basit, kullanıcı dostu bir platform oluşturulduğu açıklandı. (23.09.2020) Kaynak
• ECDC tarafından, “COVID-19’a Karşı Farmasötik Olmayan Müdahalelerin Uygulanmasına Yönelik Kılavuz” adlı teknik rapor ve konu ile ilgili bir infografik yayımlandı. (24.09.2020) Kaynak
• ECDC tarafından, “Hızlı Risk Değerlendirmesi: AB / AEA ve Birleşik Krallık’ta Artan COVID-19 Bulaşı – Onikinci Güncelleme” adlı döküman yayımlandı. (24.09.2020) Kaynak
• ECDC tarafından, süregelen halk sağlığı tehditleri hakkında haftalık bir bülten olan  “Bulaşıcı Hastalık Tehditleri Raporu, 20 – 26 Eylül 2020, 39. Hafta” yayımlandı. Raporda COVID-19’un yanı sıra diğer bulaşıcı hastalıklar ile ilgili güncellemeler yer aldı (25.09.2020). Kaynak

Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi (U.S. Food and Drug Administration, FDA)

• FDA Komisyon Üyesi Stephen M. Hahn, Sağlık, Eğitim, Çalışma ve Emeklilik Senatosu Komitesi önünde “COVID-19: Federal Tepki Üzerine Bir Güncelleme” başlıklı bir duruşmada ifade verdi. (23.09.2020)
• FDA bugün, COVID-19 İyileşme Plazmasının acil kullanımını desteklemek için güncellenmiş kanıtları özetleyen bir belge yayımladı. (23.09.2020)
• FDA, Assure COVID-19 IgG / IgM Hızlı Test Cihazı için acil kullanım yetkisini (EUA) yeniden yayınlayarak, bu testi hasta bakım noktalarında (POC) kullanılabilen ilk yetkili seroloji (antikor) testi yaptı. (24.09.2020)
• FDA, COVID-19 Halk Sağlığı Acil Durumunda Tıbbi Cihaz Eksikliği web sayfasında Cihaz Durdurma Listesine bir yeni cihaz ekledi. Web sayfası ilk kez yayınlandığından beri, FDA ayrıca hangi cihazların eksik olduğunu nasıl belirlediğini açıklığa kavuşturmak için web sayfasını güncelledi. (24.09.2020)
• FDA, tüketiciler için farklı  kültürlere ve dillere hitap eden yeni sağlık eğitimi materyalleri geliştirdi. Bu materyaller, FDA’nın COVID-19 hakkındaki acil soruları yanıtlaması ve diyaloğu teşvik etmek için sağlık uzmanlarının hastalarıyla paylaşması için tasarlanmıştır. Materyaller, sağlık dolandırıcılığı, tıbbi ürün tedariki, terapötikler, aşı geliştirme ve teşhis-antikor testleri dahil olmak üzere FDA’nın pandemiye verdiği tepkinin farklı alanları hakkında bilgi sağlamaktadır. (24.09.2020)
• FDA, kurumun yanıt çabalarının gerçeklerine, rakamlarına ve önemli noktalarına hızlı bir bakış sağlayan güncellenmiş bir FDA COVID-19 Yanıtı Özeti yayınladı. (25.09.2020)

Türkiye’den Haberler

Tablo 1. Günlük Test Sayısı, Vaka ve Ölüm Sayıları ile İlgili Veriler

Pozitiflik Oranı (%) = (Günlük Yeni Vaka Sayısı / Günlük Test Sayısı) x 100 Vaka-Fatalite Oranı (%) = (Kümülatif Ölüm Sayısı / Kümülatif Vaka Sayısı) x 100 Kaynak

Artık veri güvenilirliği nedeniyle salgın eğrisi paylaşmıyoruz.

Grafik 1. Kümülatif Vaka Sayısı ve Enfeksiyon Hızı

Grafik 2. Yeni Vaka Sayısı ve Enfeksiyon Hızı

Grafik 3. Yeni Vaka Salgın Eğrisi

Kamu Kurumları 

T.C. Sağlık Bakanlığı

• Sağlık Bilgi Sistemleri Genel Müdürlüğü tarafından
  • 22/09/2020 COVID-19 Günlük Durum Raporu yayımlandı. Bir önceki güne göre:
    • COVID-19 test sayısında %1,6 artış
    • Bölgelerdeki vaka değişim yüzdesinde en fazla azalış  Orta Anadolu  Bölgesinde, en fazla artış  Batı Marmara Bölgesindedir.
    • 25-49 yaş grubunda 1.000.000 kişiye düşen yeni COVID-19 hasta sayısı kadınlarda 25,9, erkeklerde ise 28,4’ tür.
  • 23/09/2020 COVID-19 Günlük Durum Raporu yayımlandı. Bir önceki güne göre:
    • Hastaneden taburcu edilen yeni hasta sayısında %6,8 artış 
    • Bölgelerdeki vaka değişim yüzdesinde en fazla azalış Kuzeydoğu Anadolu  Bölgesinde, en fazla artış  İstanbul Bölgesindedir.
    • 80 yaş ve üzeri grupta 1.000.000 kişiye düşen yeni COVID-19 hasta sayısı kadınlarda 27,8, erkeklerde ise 30,0’dır.
  • 24/09/2020 COVID-19 Günlük Durum Raporu yayımlandı. Bir önceki güne göre:
    • Bölgelerdeki vaka değişim yüzdesinde en fazla azalış Orta Anadolu Bölgesinde, en fazla artış  Kuzeydoğu Anadolu Bölgesindedir.
    • 80 yaş ve üzeri grupta 1.000.000 kişiye düşen yeni COVID-19 hasta sayısı kadınlarda 23,5, erkeklerde ise 31,7’dir.
  • 25/09/2020 COVID-19 Günlük Durum Raporu yayımlandı. Bir önceki güne göre:
    • Bölgelerdeki vaka değişim yüzdesinde en fazla azalış  Orta Doğu Anadolu  Bölgesinde, en fazla artış İstanbul Bölgesindedir.
    • 80 yaş ve üzeri grupta 1.000.000 kişiye düşen yeni COVID-19 hasta sayısı kadınlarda 23,5, erkeklerde ise 31,7’dir.
• Sağlık Bakanlığı tarafından yönetici, öğretmen, öğrenci ve velilere yönelik Uygulamalı Eğitim Programı Materyalleri yayımlandı. Rehberler, afişler, kitaplar, videolar, broşürler ve sunumlar yayımlandı. 

T.C. İçişleri Bakanlığı

• Koronavirüsle mücadele kapsamında Bakanlık tarafından yayımlanan genelge sonrası tüm kamu kurum ve kuruluşlarında zorunlu hale getirilen HES kodu uygulaması 23.09.2020 tarihinde başladı. Kaynak
• 81 İl Valiliğine Temaslıların doğru bilgilendirilmesi konulu genelge gönderdi. Genelgede, evde izolasyona alınan koronavirüs tanılı ya da temaslısı kişilerin Sağlık Bakanlığınca belirlenen izolasyon koşullarına uymalarının sağlanması amacıyla Filyasyon Çalışmaları Takip Kurulları oluşturulduğu hatırlatıldı. Kaynak
• Koronavirüs salgınıyla mücadele kapsamında 22 Ağustos’ta tüm valilikler ve kaymakamlıklar bünyesinde İl/İlçe Salgın Denetim Merkezleri (İSDEM) hayata geçirildi. Bu merkezlerde, her bir iş kolu için uzmanlık bilgisine uygun oluşturulan iş yeri denetim ile izolasyon tedbirleri ve vatandaşlarımızın kalabalık şekilde bir arada bulunabildikleri alanların kontrolü amacıyla kurulan mahalle denetim ekiplerinin sevk ve idaresi sağlanıyor. Bu kapsamda 22 Ağustos – 26 Eylül tarihleri arasında, valı̇lı̇k/kaymakamlıklarca re’sen uygulanan 5.958.499 denetim gerçekleştirildi. Hayat Eve Sığar (HES) uygulaması veya 112, 155, 156 acı̇l çağrı numaraları üzerı̇nden vatandaşlarımız tarafından bı̇ldı̇rı̇len toplam 155.177 ı̇hbar/şı̇kayetı̇n %97,9’u olan 151.898’i kontrol edı̇ldi. Toplamda ise 6.110.397 denetı̇m faaliyetı̇ uygulandı. İzolasyona tabi tutulan kişilere yönelik gerçekleştirilen 4.600.409 denetim faaliyetinde ise; izolasyona tabı̇ tutulan 1.187.003 kişinin 29.692’sinin ı̇zolasyon koşullarına uymadığı tespit edildi. Kaynak

Meslek Örgütleri ve Dernekler

İstanbul Tabip Odası (İTO)

• İTO tarafından, COVID-19 pandemisi nedeniyle hayatını kaybeden eczacılar anılarak, 25 Eylül Dünya Eczacılık Günü  kapsamında kutlama mesajı yayımlandı. (25.09.2020) Kaynak

Ankara Tabip Odası (ATO)

• ATO Yönetim Kurulu tarafından ulaşılan ve teyit edilen COVID-19 (+) tanısı alan sağlık çalışanlarının sayısının, 16 Eylül 2020 tarihi itibariyle, 882’ye yükseldiği bildirildi.
• 25 Eylül Cuma günü Ankara Eczacı Odası’nda düzenlenen basın açıklaması ile Ankara Sağlık Meslek Odaları Platformu tarafından salgın ve şiddete yönelik görüşler paylaşıldı. (25.09.2020) Kaynak
• ATO tarafından, COVID-19 pandemisi boyunca halk sağlığının korunması için mücadele veren, ilaçların yurttaşlara ulaştırılması ve doğru bilgilendirilmesinde özveride bulunan tüm eczacılar için 25 Eylül Dünya Eczacılık Günü  kapsamında kutlama mesajı yayımlandı. (25.09.2020) Kaynak
• ATO Yönetim Kurulu tarafından, Ankara’da ulaşılan ve teyit edilen COVID-19 (+) tanısı alan sağlık çalışanlarının sayısının 24 Eylül 2020 tarihi itibariyle, 943’e yükseldiği açıklandı. (24.09.2020) Kaynak

İzmir Tabip Odası

• İzmir Tabip Odası COVID-19 Çalışma Grubu tarafından 23 Eylül 2020 Perşembe günü online olarak düzenlenen “Pandemi sürecinde Labotatuar Testleri” konulu panelin video kaydı paylaşıldı. (25.09.2020) Kaynak

Türk Klinik Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları Derneği (KLİMİK)

• Haftalık KLİMİK bülteninin son sayısı yayımlandı (29.09.2020). Kaynak
• KLİMİK tarafından, 29 Eylül 2020 Salı günü, 21.00-22.30 saatleri arasında “COVID-19’dan İyileşmiş Hastalarda Uzun Dönem Sekeller” konulu web konferansı gerçekleştirileceği duyuruldu. (25.09.2020) Kaynak

Türkiye Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanlık Derneği (EKMUD)

• EKMUD Online toplantıları kapsamında gerçekleştirilen “COVID-19’da Aşılama” konulu etkinliğin sunumları dernek web sayfasında paylaşıldı. (22.09.2020) Kaynak

Türk Toraks Derneği (TTD)

• TTD tarafından, 25 Eylül Dünya Akciğer Günü kapsamında, COVID-19 ile bilgilerin de yer aldığı bir broşür ve bazı görseller yayımlanan metin ile paylaşıldı. (25.09.2020) Kaynak

Türk Eczacıları Birliği (TEB)

• TEB tarafından 25 Eylül Dünya Eczacılar Günü kapsamında gerçekleştirilen basın toplantısı ile COVID-19 pandemisi ile ilgili taleplerin yinelendiği açıklandı. (25.09.2020) Kaynak

Türk Hemşireler Derneği (THD)

• THD, yayımlanan “COVID-19 Pandemisi Nedeni İle Sağlık Tesislerinde Ek Ödeme Yapılmasına İlişkin Usul ve Esaslar”da belirlenen hemşirelerin alacağı ek ödeme oranlarının emeklerinin karşılığı olmadığını, ücretler arasındaki adaletsizliğin yeniden görüldüğünü açıkladı. (25.09.2020) Kaynak

HASUDER’den Haberler

• Haftanın konuları bölümünde Prof. Dr. Dilek Aslan bu hafta 28.09.2020 tarihinde “Günlük yaşamınızı sürerken risklerinizin farkında mısınız?” konulu içeriği paylaştı.
• UNICEF, Dünya Sağlık Örgütü ile Birleşmiş Milletler, Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü’nün 14 Eylül 2020 tarihinde yayımladığı “COVID-19 bağlamında okulla ilgili halk sağlığı önlemlerine ilişkin hususlar” adlı  dokümanının Türkçe çevirisi web sayfamıza yüklenmiştir. Okumak için 
• HASUDER Çocuk Sağlığı Çalışma Grubu’nun hazırladığı “COVID-19 Pandemisi Sürecinde Okullarda Yüz Yüze Eğitim” başlıklı metin yayımlanmıştır. Okumak için

*Bu metin HASUDER adına Prof. Dr. Nazım Ercüment Beyhun, Doç. Dr. Lütfi Saltuk Demir, Dr. Öğretim Üyesi Melike Yavuz, Uzm. Dr. Musa Şahin, Uzm. Dr. Ahmet Naci Emecen, Uzm. Dr. Dilek Ener, Arş. Gör. Dr. Tülin Çoban, Arş. Gör. Dr. İrem Dilaver, Arş. Gör. Dr. Aslı Ata Teneler, Arş. Gör. Dr. Güzin Özbey, Arş. Gör. Dr. Atalay Aktuna, Arş. Gör. Dr. Selva Dilan Gölbaşı tarafından hazırlanmıştır.  

The post HASUDER Yeni Koronavirüs (COVID-19) Haber Postası (29.09.2020) appeared first on Yeni Koronavirüs Hastalığı 2019.

YENİ KORONAVİRÜS HASTALIĞI (COVID-19)

Doküman Dr. Dilek Aslan tarafından 27.9.2020 tarihinde hazırlanmıştır.

Yeni Koronavirüs Hastalığı (COVID-19) ile ilgili korunma en öncelikli adımdır. Korunmanın farklı yöntemleri arasında olan “evde kalmak” etkilidir.

Seyahat etmek, COVID-19’a yakalanma ve hastalığı yayma riskini artırmaktadır. Bununla birlikte, seyahat ile ilgili bazı merak edilen konular bulunmaktadır. Bu konulara açıklık getirebilmek amacıyla; Amerika Birleşik Devletleri Hastalıklardan Korunma ve Kontrol Merkezi (CDC) tarafından bazı faaliyetlerin COVID-19 açısından risklerini ortaya koyan bir doküman yayınlanmıştır ve Tablo 1 içeriğinde yer verilen günlük yaşamda sürdürülen faaliyetlerin riskleri ortaya konulmuştur.^[2] Bu riskleri iyi bilmek ve gerekli önlemleri alabilmek son derece önemlidir.

Tablo 1. Bazı faaliyetlerin COVID-19 açısından riskleri.

* Hava yolculuğu, sizi diğer insanlarla ve sık dokunulan yüzeylerle yakın temasa getirebilecek güvenlik hatlarında ve havaalanı terminallerinde zaman geçirmeyi gerektirir. Virüslerin ve diğer mikropların çoğunun, uçaklarda havanın filtrelenmesi nedeniyle kolayca yayılmadığı ifade edilmektedir. Ancak, kalabalık uçuşlarda fiziksel mesafeyi korumak zordur ve başkalarıyla araya 1,5-2 metre mesafe konulamadığında bazen saatlerce oturmak COVID-19 riskini artırabilir. Hava yolculuğu riskini artırabilecek faktörler arasında uçuş süresi ve uçaktaki diğer kişilerin maske takıp takmadığı sayılabilir.

** Bireysel koşullara ve risk değerlendirmelerine göre (bir aile üyesinin veya arkadaşın evinde kalmak, bir otelde ya da hanenizden kişilerle misafirlerin konakladığı yerlerde kalmaktan daha az riskli olabilir)

[1] Bu sayfada yer verilmesi istenilen konu başlıkları diaslan.dr@gmail.com adresine öneri olarak iletilebilir. Akış ve gereksinimlerle uyumlu olması durumunda önerilerin değerlendirmeye alınması olanaklıdır.

[2] Know your travel risk. Internet https://www.cdc.gov/coronavirus/2019-ncov/travelers/travel-risk.html Erişim:27.9.2020.

The post Unutmayın; en güvende EVİNİZDESİNİZ… appeared first on Yeni Koronavirüs Hastalığı 2019.